Environmental, Social and Corporate Governance (ESG)
Voor veel ondernemingen is het een uitdaging om duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen in de bedrijfsvoering te integreren. Om de transformatie te versnellen nemen verplichtingen en verwachtingen toe, mede door nationale en internationale wet- en regelgeving. Deze regels en standaarden beogen een balans te creëren tussen financiële prestaties, sociale impact en milieubescherming. Hierbij is het voor ondernemingen essentieel aandacht te besteden aan ESG-aspecten, hierbij staat de afkorting ESG voor:
- Environment => milieu
- Social => maatschappij
- Governance => beleid
Bij de inspanning om deze verduurzamingsslag te maken, is een gedegen kennis van toekomstige en bestaande wet- en regelgeving van groot belang. Van der Feltz advocaten N.V. beschikt over de expertise om uw onderneming te ondersteunen hierbij, met bijzondere specialisatie in ESG-vraagstukken op het gebied van milieu, aanbestedingen en procedures.
Environment (milieu)
Het milieuaspect (de “E” in ESG) ziet, in een notendop, op de vraag welke activiteiten een bedrijf onderneemt om milieuvriendelijk te handelen en in welke mate het bedrijf vervuiling van het milieu veroorzaakt. Met andere woorden: hoe levert een onderneming haar bijdrage aan en presteert het op het gebied van milieu-uitdagingen? Het begrip omvat een breed scala aan activiteiten, waaronder energieverbruik, uitstoot van broeikasgassen, afvalbeheer, circulariteit en dierenwelzijn. Hieronder wordt kort ingegaan op twee onderdelen die onder het milieuaspect vallen:
· Omgevingsrecht:
De milieuaspecten zijn logischerwijs nauw verbonden met het omgevingsrecht. Sinds 1 januari 2024 wordt de fysieke leefomgeving geregeld in de Omgevingswet, waarin duurzame ontwikkeling een centrale doelstelling is. Het Besluit bouwwerken leefomgeving bevat, bijvoorbeeld, duurzaamheidseisen aan bouwwerken waaronder de eisen van energiebesparende maatregelen en de energielabelverplichting.
· Energietransitie:
De overgang van fossiele naar duurzame energie leidt tot talrijke juridische vraagstukken. Bij hernieuwbare energieprojecten, zoals wind- en zonneparken, adviseren wij over benodigde vergunningen, subsidies, participatietrajecten en ruimtelijke ordeningskwesties. Onze expertise beslaat de volledige keten van het energierecht: van exploratie en productie tot transmissie, distributie en levering.
Social (maatschappij) en Governance (beleid)
Het maatschappelijk aspect (de “S” in ESG) heeft betrekking op de verhouding van de onderneming met haar belanghebbenden, bijvoorbeeld gemeenschappen die gevolgen ondervinden van emissies of andere bedrijfsactiviteiten. Dit kunnen directe omwonenden zijn van een onderneming waar emissies vrijkomen of belanghebbenden die geraakt worden door de besluitvorming van een onderneming.
Het bestuurlijke aspect (de “G” in ESG) ziet op corporate governance. Van bestuurders wordt steeds vaker verwacht dat zij bij hun besluitvorming oog hebben voor duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen en dit vastleggen in hun Corporate Governance Code.
ESG en Aanbestedingsrecht
Hoewel ESG-aspecten niet standaard worden meegenomen in aanbestedingsprocedures, krijgen ESG-gerelateerde onderwerpen wel steeds vaker de aandacht en spelen ze regelmatig een rol bij inkoop en aanbestedingen. Zo zijn het Manifest Maatschappelijk Verantwoord Inkopen (2016) en het Manifest Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (2023) opgesteld waarmee gestimuleerd wordt om maatschappelijke doelen na te streven, zoals milieuverbetering, beperking van klimaatimpact, diversiteit en inclusie.
Voor aanbestedende diensten is het daarom steeds relevanter niet alleen de prijs-kwaliteitverhouding te beoordelen, maar ook de milieubelasting van producten en materialen en de sociale verantwoordelijkheid van ondernemingen.
Het meest recente voorbeeld van het gebruik van ESG-gerelateerde onderwerpen bij aanbestedingen is de goedkeuring van een wetsvoorstel door de ministerraad. Het wetsvoorstel houdt onder andere in dat het verplicht wordt om bij de aanbesteding van Grond-, Weg- en Waterbouw-werken (GWW-werken), die een bepaalde minimum geraamde opdrachtwaarde overschrijden, milieuprestatie als gunningscriterium moeten meenemen bij een gunning op basis van de beste prijs-kwaliteitsverhouding. Daarnaast kunnen ESG-gerelateerde onderwerpen van belang zijn bij bijvoorbeeld geschiktheidseisen die aan inschrijvers worden gesteld en minimumeisen met betrekking tot de uitvoering van een opdracht.
ESG en Procederen
Mede door de groeiende verwachtingen en verplichtingen van ESG-aspecten bij ondernemingen is het logisch dat ook het aantal procedures hierover toeneemt.